Tháng vừa qua, cái khí trời sau lễ Tết vẫn còn vương, những thân hữu của kulavietnam, đã lên đường trong hành trình “Xuân Du Vạn Lý” – như một lớp học trải nghiệm, nơi mỗi ngã rẽ, mỗi địa điểm đều ẩn chứa những dấu hỏi của hiện thực đời thường. Không gian Sài Gòn vội vàng giữa từng nhịp sống hối hả , chúng tôi tìm về sự chậm rãi, để cảm nhận chân chất của cuộc sống qua lăng kính hiện tượng học, nhân loại học và qua sự hỗ trợ của anh Khang là một nhà nghiên cứu Hán Nôm trẻ, có kinh nghiệm hơn 6 năm đi khám phá mọi ngóc ngách các miếu chùa ở Đồng Nai.
Chuyến hành trình khởi đầu từ Sài Gòn, nơi chúng bắt đầu lăng kính ấy , Tiên Sư Tổ Miếu là điểm dừng chân đầu tiên. Ngay khi chân đặt đến nơi, chúng tôi như được mở ra cánh cửa của một không gian linh thiêng, nơi tượng đài bằng đá và những câu chuyện xưa được khắc sâu trong hồn người dân, kiến trúc nơi đây. Anh Khang, người mộc mạc mà sâu sắc, đã chỉ cho chúng tôi ba nguyên tắc “giảm trừ”: giảm trừ hiện tượng, giảm trừ bản chất, giảm trừ triết học. Ba mảnh ghép ấy như mở ra cánh cửa của những ánh nhìn đa diện, giúp tâm hồn chúng tôi trở nên trong trẻo hơn, thấu hiểu hơn vẻ đẹp của nơi này.
Trong khoảng sân trước của Tiên Sư Tổ Miếu, khi chúng tôi ngồi quây quần dưới bóng cây già, bất chợt có bạn nêu ra câu hỏi: “Em thấy có nhiều tên khắc trên bảng, dường như mỗi tên là một cá tính riêng, không chỉ là dấu ấn của một gia đình.” Câu hỏi ấy đã khuấy động, khiến cuộc trao đổi trở nên rôm rả, sống động hơn những lời thuyết minh cứng nhắc mà ta thường nghe.
Sau giờ chia sẻ, chúng tôi rời Tiên Sư Tổ Miếu, lặng lẽ bước vào “Lăng Trịnh Hoài Đức”. Nơi đây, giữa con hẻm chỉ đủ cho hai làn xe máy eo hút vào, chúng tôi chạm trán với không gian nghèo nàn, mộc mạc nhưng ẩn chứa bao ẩn ý. Trước bàn hai nấm mộ, nhóm mình bày một ít trái cây nhỏ bé, thắp nhang, rồi đứng lặng nghe câu chuyện của lịch sử. Những lời kể về người Minh Hương, thân phận lưu lạc của Trịnh Hoài Đức, và nạn “chạy” của người Hoa vang vọng trong không gian im lìm ấy. Câu chuyện buồn của số phận trôi dạt, xen lẫn chút mỉa mai, như tiếng thở dài của một xã hội cũ kĩ, đưa ta trở lại những vết thương chưa kịp lành.
Đến trưa, bụng đói bỗng gọi mời chúng tôi đến một quán ăn gần lăng, nơi món gỏi cá lạ tai được bày ra. Chén gỏi cá, từng miếng cá mềm, xen lẫn chút chua nhẹ của dấm, cùng tiếng cười nói rộn rã, lại khơi gợi những câu chuyện nho nhỏ của mỗi người. Sau bữa ăn, chúng tôi di chuyển bước tới quán nước có lợp bằng mái tranh – hiếm nơi nào trong lòng Sài Gòn có được. Mái tranh, cái võng đong đưa, bên cạnh con sông trôi êm, những trái dừa, ly cà phê, ly nước cam dường như lặng lẽ nghe tiếng trò chuyện của chúng tôi. Dù hơi lạc nhịp khỏi hành trình xuân du, nhưng niềm vui chân thật lan tràn khắp không gian.
Tiếp đó, chúng tôi ghé thăm đền thờ Nguyễn Hữu Cảnh mà dân làng gọi bằng tên Đình Bình Kính. Ở đây, bác Ngọc kể cho chúng tôi nghe hồi kí về trận lũ năm Thìn, hồi khi đình chưa bao giờ bị ngập, như một lời nhắc nhớ về thời gian khắc nghiệt của số phận. Đứng giữa không gian đình vắng, anh Khang lại dậy một câu hỏi gợi mở: “Tại sao hướng chính của đình lại hướng về sông chứ không ra lộ chính?” Câu hỏi ấy, như lời réo gọi của lịch sử, làm cho tâm trí chúng tôi bật ra những suy tư để cố giải thích, về lý do tồn tại của mỗi địa danh.
Cuối hành trình, hai điểm đến là Thất Phủ Cổ Miếu và Chùa Chúc Thọ mở ra bức tranh biến đổi của đường xá ở Biên Hòa. Qua những bản đồ cũ, chúng tôi nhận ra chỗ thu thuế mạnh mẽ nhất xứ này, và chỗ bến đò đã hóa thành nhịp cầu gắn liền với dòng sông. Tựa như lời tự sự của đất, Nhà Bè với tên gọi gắn liền cùng Thủ Hoằng hiện lên trong câu chuyện ký ức xa xôi.Điểm họp giao của sông Đồng Nai - Sài Gòn mà chúng tôi được đối chiếu trên tương tác trên bản đồ.
Trước khi rời khỏi hành trình này, mỗi người chúng tôi đều mang theo một chút ký ức, một dấu ấn nhỏ; có bạn may mắn nhận được một quẻ xăm kỳ lạ mang tên “Ha Ha” – không phải “Hạ Hạ” đâu, mà là lời nhắc nhở dí dỏm của số phận. Hành trình “Du Xuân Vạn Lý” không đơn giản là một chuyến đi tham quan, mà là “lớp học trải nghiệm” mở ra nhiều góc nhìn đa dạng, nơi mỗi câu hỏi “tại sao” dẫn dắt chúng tôi vào những nhịp đập đầy hồn của quá khứ, của hiện hữu. Những kinh nghiệm ấy, dù đời sống vẫn còn bao la và phức tạp, nhưng cũng chính là nguồn sống tràn đầy niềm tin của những tâm hồn yêu tự do, yêu sự thật. Trân trọng những kinh nghiệm và góc nhìn của các anh chị, và có lẽ sự đa dạng về góc nhìn này là điều mà chúng ta luôn muốn hướng tới.
Mùa xuân vẫn còn tiếp tục cho đến tháng Tư. Nếu bạn nào chưa có dịp đi mà vẫn muốn tham gia với chúng mình thì lên lịch ngay bây giờ nhé.